Νέα γενιά για την αρκούδα της Πίνδου

Ολο τον χειμώνα δεν ησύχαζε καθόλου μέσα στη φωλιά της. Οι βιολόγοι που την παρατηρούσαν στέκονταν ανήμποροι να εξηγήσουν την... ανησυχία της. Ωσπου το μυστήριο λύθηκε με τις πρώτες ανοιξιάτικες μέρες.

Η μικρή Κατερίνα, η 5χρονη θηλυκή αρκούδα που κινείται στη βορειοανατολική Πίνδο, ξεμύτισε για να πιει νερό στο κοντινό ρέμα. Ακριβώς πίσω της στέκονταν τα δύο νεογέννητα αρκουδάκια της. Να γιατί ήταν ανήσυχη!

«Είναι η πρώτη περίπτωση ραδιοσημασμένης αρκούδας που γεννάει τα μικρά της και ενώ βρίσκεται "υπό παρακολούθηση"», επισημαίνει η περιβαλλοντική οργάνωση για την άγρια ζωή και τη φύση «Καλλιστώ», που την «προσέχει».

Η παρακολούθησή της με τη μέθοδο της δορυφορικής τηλεμετρίας εντάσσεται στα αντικείμενα του ειδικού ερευνητικού προγράμματος διετούς διάρκειας (2006-2008), που ξεκίνησε τον Νοέμβριο του 2006, για τη μελέτη της επίδρασης της όχλησης από τα έργα κατασκευής της Εγνατίας Οδού στο τμήμα Παναγία - Γρεβενά, στις συνήθειες και τις μετακινήσεις των αρκούδων της περιοχής.

Η φωλιά της Κατερίνας (που είναι μία από τις 13 αρκούδες με ραδιοκολάρο που κινούνται στη ΒΑ Πίνδο) απέχει μόλις 1 χλμ. από το κατασκευαζόμενο τμήμα της Εγνατίας Οδού Παναγία - Γρεβενά.

Το ερώτημα που προκύπτει τώρα, όπως τονίζει η «Καλλιστώ», είναι «πόσο εύκολα θα προσαρμοστούν τα μικρά αρκουδάκια σε ένα τοπίο που συνεχώς αλλάζει και αλλοιώνεται, όχι μόνο από την ίδια την κατασκευή στη ζώνη κατάληψης του έργου, αλλά και από τα λεγόμενα «συνοδά» έργα (καθ' υπέρβαση των περιβαλλοντικών όρων), όπως δημιουργία δανειοθαλάμων -λατομείων σε αδιατάρακτα τμήματα του δασικού βιοτόπου της αρκούδας».

* Ημερίδα για την ευαισθητοποίηση και ενημέρωση του κοινού σχετικά με τον Γράμμο συνδιοργανώνει η «Καλλιστώ» με το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστοριάς και την Εταιρεία Προστασίας Περιβάλλοντος Καστοριάς. Θέμα της ημερίδας, η οποία θα γίνει αυτή την Κυριακή (30 Μαρτίου) στις 11 το πρωί στην αίθουσα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Καστοριάς, είναι: «Η προστατευόμενη περιοχή του Γράμμου. Ευαισθητοποίηση και ενημέρωση για τα ορεινά οικοσυστήματα του Ν. Καστοριάς και τα είδη - σύμβολα αυτού. Ο ρόλος των εθελοντών και εθελοντριών σε δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης».

ΝΑΤΑΣΑ ΜΠΕΡΗ
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ - 27/03/2008

Πλανήτης ΓΗ, η ταινία

Παρακολούθησα την Κυριακή την ταινία ντοκυμαντέρ του BBC με τον ελληνικό τίτλο "Πλανήτης ΓΗ".

Είναι μια καταπληκτική ταινία με μοναδικές λήψεις από τα πιο απίθανα σημεία του Πλανήτη. Χρειάστηκαν περισσότερες από 2.000 ώρες λήψεων σε περισσότερες από 200 περιοχές για περίπου 5 χρόνια. Το οπτικό-ακουστικό υλικό είναι μοναδικό και έχουν προφανώς χρησιμοποιηθεί τα τελειότερα μέσα.

Ανάμεσα σε άλλα θα δείτε

1. Γιατί και πως ακριβώς πεθαίνει η πολιτική αρκούδα στην Αρκτική από την μείωση των παγονησίδων.
2. Πως παλεύουν τα γεράνια με τις απότομες αλλαγές καιρού για να περάσουν πάνω από την ψηλότερη κορυφή των Ιμαλαϊων !
3. Το αγωνιώδες ταξίδι των ελεφάντων επί μήνες για την εύρεση πόσιμου νερού
4. Το ταξίδι της φάλαινας απο τον Ισημερινό μέχρι την Ανταρκτική για να προλάβουν τις τεράστιες ποσότητες από γαρίδες του καλοκαιριού

και άλλα πολλά! Όλα αυτά συσχετίζονται με τις Κλιματικές Αλλαγές αλλά με τρόπο που δεν προκαλεί τον τρόμο και την συναισθηματική απεμπλοκή του κοινού που μπορεί να δημιουργούσε η ενοχοποίηση του ανθρώπου ως υπεύθυνου για την επιδείνωση του κλίματος.

Μοναδικές εικόνες, μοναδικοί ήχοι, το μόνο που λείπει είναι μυρωδιές! Ντράπηκα που αθόμουν μέσα σε μια κλειστή αίθουσα κινηματογράφου ενώ τα άλλα ζώα δίνουν τον αγώνα της ζωής εκεί έξω.

Η συνέχεια και trailer εδω -> Πλανήτης ΓΗ, η ταινία

Breaking News: Απίστευτη Μείωση Αρκτικού Πάγου !

Σύμφωνα με πολύ πρόσφατη (26/09/2007) ανακοίνωση της NASA, ο θαλάσσιος πάγος στον Αρκτικό ωκεανό σημείωσε νέο αρνητικό ρεκόρ 29-ετίας, σημαντικά χαμηλότερα μάλιστα απο το προηγούμενο του 2005 !

Οι επιστήμονες της NASA παρακολουθούν από το 1979 τους θαλάσσιους πάγους στην Αρκτική, μάλιστα απο το 2003 με ακόμη καλύτερα όργανα, και "σπαζουν" το κεφάλι τους να εξηγήσουν αυτήν την απότομη επιτάχυνση!

Παρόλο που σαν επιστημόνες, γνωρίζουν ότι κάποιες χρονιές μπορεί να παρουσιάζουν μια πολύ μεγάλη διακύμανση αλλά να μην τροποποιούν μια μετριοπαθέστερη συνολική εικόνα, τους προβληματίζει έντονα το γεγονός πως αυτό το χαμηλό έρχεται αμέσως (μόλις δύο χρόνια) μετά από το προηγούμενο χαμηλό και είναι μάλιστα κατά 24% χαμηλότερο!

Η ανησυχία προέρχεται εξαιτίας των φαινομένων θετικής ανάδρασης που θα μπορούσαν να εξηγήσουν την επιτάχυνση αυτή:

• To albedo: η αντανάκλαση δηλαδή της προσπίπτουσας ηλιακής ακτινοβολίας απο τον πάγο, του οποίου όσο μειώνεται η επιφάνεια ανακλά λιγότερη ακτινοβολία, επομένως ζεσταίνεται περισσότερο, άρα λειώνει γρηγορότερα, άρα αντανακλά ακόμη λιγότερη ακτινοβολία, επομένως θερμαίνεται ακόμη γρηγορότερα, κλπ
• Την θερμοκρασία του νερού: Όσο λιγότεροι θαλάσσιοι πάγοι υπάρχουν τόσο θερμότερο μπορεί να γίνει το νερό, οπότε τόσο γρηγορότερα θα λειώοσυν οι επιπλέοντες πάγοι, θερμαίνοντας ακόμη περισσότερο το νερό, κλπ

Ακόμη δεν μπορεί να εκτιμηθεί η επίδραση του φετινού χαμηλού στους ιθαγενείς της περιοχής και στην πολική άγρια ζωή. Όμως εκτιμάται πως το φετινό καλοκαίρι ήταν πολύ δύσκολο για τις πολικές αρκούδες και άλλες μορφές ζωής που εξαρτώνται από τον πάγο.

Παρόλο που συνολικά ολόκληρη η φετινή χρονιά ήταν ακραία, φαίνεται πως εκτός από το Θαυμαστικό που ζήσαμε εμείς ως έλληνες στην Πελοπόνησο, η Αρκτική έζησε το δικό της Θαυμασττικό σε μια τάση απώλειας πάγου που συνεχίζει με αμείωτη ένταση τα τελευταία 50 χρόνια. Μάλιστα οι επιστήμονες της NASA σκοπεύουν να ανακοινώσουν μια συνολική μελέτη στα μέσα Οκτώβρη για το φαινόμενο και τα αίτιά του.

Η συνέχεια τους άρθρου στο Παρατηρητήριο Κλιματικών Αλλαγών.

Ενας ακόμα απολογισμός για τα καμμένα της Πελοποννήσου

Ο ΑΡΚΤΟΥΡΟΣ, με τη σκέψη ακόμη στη μεγάλη καταστροφή της Πελοποννήσου, ανθρώπινη και περιβαλλοντική και στο πλαίσιο της δράσης του για την άγρια ζωή και τις ορεινές περιοχές παραθέτει έναν απολογισμό των επιπτώσεων από τις πρόσφατες πυρκαγιές στην Πελοπόννησο για την πανίδα και την άγρια ζωή.

Το τσακάλι, είδος απειλούμενο στη χώρα μας έχασε έναν από τους σημαντικότερους βιοτόπους του χωρίς μάλιστα να μπορεί να εποικήσει γειτονικές κατάλληλες περιοχές. Η απώλεια εκατοντάδων ατόμων από είδη πανίδας θέτει σε κίνδυνο ακόμη και τη συνέχεια ύπαρξης κάποιων ειδών και η συνέχεια δεν μπορεί παρά να είναι επισφαλής.

Με σεβασμό και μνήμη για τις ανθρώπινες ζωές που χάθηκαν και με την πεποίθηση ότι μόνο με δράση για τον άνθρωπο και το περιβάλλον θα υπάρξει ζωή στον τόπο που κάηκε, καταθέτουμε στην Πολιτεία και στους πολίτες τις προτάσεις μας, τη γνώση και την πρόθεσή μας να δουλέψουμε εθελοντικά για την εφαρμογή τους άμεσα και αποτελεσματικά.

Επιπτώσεις στην πανίδα από τις πρόσφατες πυρκαγιές στην Πελοπόννησο και προτάσεις της επιστημονικής ομάδας του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ

για την αντιμετώπιση των προβλημάτων

ΑΜΕΣΕΣ επιπτώσεις στην πανίδα:

- Απώλεια βιότοπου (περιοχών τροφοληψίας και φωλεοποίησης) για τα περισσότερα είδη ζωικών ειδών ─από ασπόνδυλα έως μεγάλα θηλαστικά και αρπακτικά πουλιά.

- Άμεση θανάτωση της συντριπτικής πλειοψηφίας ατόμων από έρποντα ασπόνδυλα, ερπετά, αμφίβια και μικρά θηλαστικά και γενικότερα ζώα που κινούνται αργά, βρίσκουν καταφύγιο σε δέντρα, σε μικρό υπόγειο βάθος αλλά και κάτω από μικρές πέτρες.

- Άμεση θανάτωση σημαντικού ποσοστού από τα μεγαλύτερα θηλαστικά – ανάλογα με το είδος και την ηλικία.

- Μετακινήσεις πληθυσμών ανώτερων σπονδυλωτών (πουλιών, μεγάλων θηλαστικών) σε οριακούς βιότοπους από τροφή και καταφύγιο με αποτέλεσμα τη μείωση ή τον κατακερματισμό του πληθυσμού τους αλλά και πιθανές τοπικές εξαφανίσεις σε ευαίσθητα είδη.

ΜΕΤΡΑ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ:

Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που προκύπτων μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές θα πρέπει να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα έτσι ώστε να εξασφαλισθεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό η φυσική αποκατάσταση των περιοχών.

1) Άμεση εκτίμηση των καταστροφών στο βιότοπο, των επιπτώσεων στην πανίδα αλλά, στις ανθρώπινες δραστηριότητες και περιουσίες

2) Ψηφιακή αποτύπωση και χαρτογράφηση καμένων εκτάσεων με τη χρήση δορυφορικών εικόνων

3) Απαγόρευση του κυνηγίου στις πληγείσες περιοχές και περιφερειακές με αυτές ζώνες όπου αναμένεται να έχει καταφύγει η πανίδα.

4) Έλεγχος κυκλοφορίας στις καμένες δασικές εκτάσεις

5) Μελέτη αντιπλημμυρικών και αντιδιαβρωτικών έργων

6) Μελέτη για την αναδάσωση των καμένων περιοχών όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο.

7) Αποφυγή τεχνικών παρεμβάσεων σε περιοχές με μεγάλη κλίση.

8) Ορθολογική διαχείριση της βόσκησης των περιοχών έτσι ώστε να εξασφαλισθεί και η βιωσιμότητα των κτηνοτροφικών μονάδων αλλά και η προστασία της βλάστησης και του εδάφους.

9) Καθιέρωση μόνιμου και σταθερού συστήματος παρακολούθησης της πανίδας, με έμφαση στις προστατευόμενες περιοχές και στα σπάνια και προστατευόμενα είδη.

10) Ενίσχυση της επιστημονικής έρευνας για τις πυρκαγιές και εφαρμογή στη διαχείριση, πρόληψη και αντιμετώπισή τους.

ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ:

1. Δράσεις παρακολούθησης της πανίδας φυσικών περιοχών και ιδιαίτερα απειλούμενων ειδών όπως το τσακάλι.

2. Δημιουργία ενιαίου φορέα δασοπροστασίας με τη συμμετοχή κρατικών φορέων, υπηρεσιών, περιβαλλοντικών οργανώσεων και εθελοντών πολιτών

3. Ενίσχυση του προϋπολογισμού και του ανθρώπινου δυναμικού της Πυροσβεστικής υπηρεσίας

4. Αξιοποίηση σύγχρονων συστημάτων ειδοποίησης πυρκαγιών

5. Προώθηση και καθιέρωση της πυροπροστασίας ως αντικείμενο προτάσεων επιδότησης των Κοινοτικών Πλαισίων Στήριξης

6. Κλείσιμο παράνομων χωματερών

7. Συντήρηση του δικτύου των στύλων της ΔΕΗ και καθαρισμός βλάστησης περιμετρικά των στύλων σε ακτίνα 5μ. τουλάχιστον

8. Αποκατάσταση πυροφυλακίων και δημιουργία νέων όπου κρίνεται απαραίτητο

9. Τακτικός καθαρισμός, συντήρηση των δασικών δρόμων και διάνοιξη ζωνών πυροπροστασίας (όπου κρίνεται απαραίτητο).

10. Έλεγχος δραστηριοτήτων εντός ή/και πλησίον δασικών εκτάσεων που αυξάνουν τον κίνδυνο πυρκαγιάς όπως χρήση αλυσοπρίονων και το εποχικό κάψιμο των αγρών

11. Άμεση οικονομική ενίσχυση φορέων διαχείρισης εθνικών πάρκων

· Δημιουργία Δασολογίου και Κτηματολογίου

· Δημιουργία ανεξάρτητου Υπουργείου Περιβάλλοντος

ΤΟ ΤΣΑΚΑΛΙ

Σοβαρά απειλούμενο και ευαίσθητο είδος που επηρεάστηκε από τις καταστροφές και το μεγαλύτερο σαρκοφάγο θηλαστικό της Πελοποννήσου είναι το Τσακάλι (Canis aureus) -είδος το οποίο απαντάται σε λίγες μόνο περιοχές της Ελλάδας: την Πελοπόννησο, τη Φωκίδα, τη Χαλκιδική, την πεδινή ζώνη της Θράκης και τη Σάμο. Το είδος αυτό επιβιώνει σε μικρούς απομονωμένους πληθυσμούς πολύ ευαίσθητους σε ανθρώπινες και περιβαλλοντικές μεταβολές. Σημαντική αιτία εξαφάνισης του ζώου σε πολλές περιοχές της χώρας είναι η απώλεια πυκνών συστάδων βλάστησης στις οποίες βρίσκει καταφύγιο.

Οι περιοχές που κάηκαν περιλαμβάνουν μερικούς από τους σημαντικότερους βιότοπους του είδους στην Πελοπόννησο, όπως:

- Δυτικό και Βόρειο Ταΰγετο

- Αν. Μάνη-Οίτυλο

- Νοτιοδυτική Αρκαδία

- Περιοχή Ιθώμης, βόρεια και δυτική Μεσσηνία

- Ανώτερο τμήμα της κοιλάδας του Αλφειού ποταμού

Στις περιοχές αυτές επιβίωνε το 70% τουλάχιστον του πληθυσμού του ζώου στην Πελοπόννησο και αποτελούσαν ένα από τα τελευταία σημαντικά καταφύγια του αλλά και περιοχές διασποράς σε γειτονικές περιοχές.

Σημαντικές επίσης περιοχές για το τσακάλι, που κάηκαν, ήταν η περιοχή Χαλκείου – Σουληναρίου, καθώς και το δάσος του Σοφικού όπου επιβίωναν μερικές από τις τελευταίες ομάδες τσακαλιών στη βόρεια Πελοπόννησο.

Τσακάλια που πιθανόν επιβίωσαν από τις πρόσφατες πυρκαγιές είναι πολύ δύσκολο να βρουν καταφύγιο και να επιβιώσουν μακροπρόθεσμα σε γειτονικούς οριακούς βιότοπους.

Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που προκύπτων μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές θα πρέπει να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα έτσι ώστε να εξασφαλισθεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό η φυσική αποκατάσταση των περιοχών.

2. Αποτύπωση και αξιολόγηση των καταστροφών και επίπεδο βιοτόπων των διαφόρων σημαντικών ειδών χλωρίδας και πανίδας.

3. Ορθολογική διαχείριση της βόσκησης των περιοχών έτσι ώστε να εξασφαλισθεί και η βιωσιμότητα των κτηνοτροφικών μονάδων αλλά και η προστασία της βλάστησης και του εδάφους.

4. Απαγόρευση του κυνηγίου στις πληγείσες περιοχές και περιφερειακές με αυτές ζώνες όπου αναμένεται να έχει καταφύγει η πανίδα.

5. Εφαρμογή εποχικού αποκλεισμού τροχοφόρων σε δευτερεύοντες δασικούς δρόμους, ειδικότερα στις περιοχές του δικτύου προστατευόμενων περιοχών ΦΥΣΗ 2000. Το μέτρο έχει εφαρμοστεί με επιτυχία σε πιλοτικές δράσεις από τον ΑΡΚΤΟΥΡΟ σε συνεργασία με το Υπουργείο Γεωργίας.

6. Αποφυγή τεχνικών παρεμβάσεων σε περιοχές με μεγάλη κλίση.

7. Τακτικός καθαρισμός και συντήρηση των δασικών δρόμων.

8. Αναπροσαρμογή του συστήματος πρόληψης πυρκαγιών με τη συμμετοχή της Δασικής Υπηρεσίας, Εθελοντικών και Περιβαλλοντικών Οργανώσεων.

9. Καθιέρωση μόνιμου και σταθερού συστήματος παρακολούθησης της πανίδας, με έμφαση στις προστατευόμενες περιοχές και στα σπάνια και προστατευόμενα είδη.

10. Ενίσχυση της επιστημονικής έρευνας για τις πυρκαγιές και εφαρμογή στη διαχείριση, πρόληψη και αντιμετώπισή τους.

Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλώ επικοινωνήστε στα τηλέφωνα:

Λάζαρος Γεωργιάδης, Βιολόγος, Επιστημονικός Υπεύθυνος του ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, τηλ. 6972640062, lgeorgiadis(παπάκι) arcturos.gr

Δημήτρης Μπούσμπουρας, Βιολόγος- Περιβαλλοντολόγος, Επιστημονικός Σύμβουλος ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, τηλ. 6977635336, dbousbouras(παπάκι)arcturos.gr

Γιώργος Γιαννάτος, Βιολόγος Άγριας ζωής, Επιστημονικός Σύμβουλος ΑΡΚΤΟΥΡΟΥ, τηλ. 6944266194, ggiannatos(παπάκι)arcturos.gr

Μάθετε για τον Αρκτούρο

Γίνετε εθελοντής

Πως μπορείτε να βοηθήσετε

Σκοτώνουν αρκούδες με δηλητήριο (εφημ. Τα Νέα)

Θάνατος από δηλητήριο. Η θηλυκή αρκούδα, βάρους περίπου 130 κιλών, εντοπίστηκε από την ομάδα της οργάνωσης «Καλλιστώ» νεκρή με μορφασμό σπασμού, στάση που πρόδιδε βασανιστικό θάνατο

Με αφανισμό απειλείται το προστατευόμενο είδος της καφέ αρκούδας μετά τα αλλεπάλληλα περιστατικά θανάτωσης ζώων από αγρότες και κτηνοτρόφους με δηλητηριασμένα δολώματα.

Η αρκούδα που βρέθηκε το Σάββατο νεκρή κοντά στις πηγές του ποταμού Βενετικού στα Γρεβενά ήταν η τρίτη που θανατώθηκε με αυτό τον τρόπο τους τελευταίους δύο μήνες- εξέλιξη που έχει προκαλέσει έντονη ανησυχία στις περιβαλλοντικές οργανώσεις.

Η θηλυκή αρκούδα, βάρους περίπου 130 κιλών, εντοπίστηκε από την ομάδα της οργάνωσης «Καλλιστώ» νεκρή με μορφασμό σπασμού, χωρίς εμφανές τραύμα από πυροβόλο όπλοκάτι που οδηγεί τους επιστήμονες στο συμπέρασμα ότι εξοντώθηκε σκόπιμα με τη χρήση δηλητηριασμένου δολώματος. Σύμφωνα με την πρώτη αυτοψία που έκαναν οι κτηνίατροι της «Καλλιστώ», στον συγκεκριμένο τρόπο θανάτωσης συντείνουν και άλλες ενδείξεις, όπως η στάση του ζώου που πρόδιδε βασανιστικό θάνατο με σπασμούς και πρήξιμο στην κοιλιά, αλλά και το ότι βρέθηκε δίπλα σε νερό, το οποίο αποζητούν τα ζώα για να αποβάλουν τις τοξίνες.

Συνολικά είναι το ένατο γνωστό περιστατικό εξόντωσης αρκούδας της Πίνδου με δηλητήριο από το 2000 και το τρίτο μέσα στο 2007. (συνεχίζεται)

__________________________
-->> ολόκληρο το άρθρο εδώ

-->> αν δεν ανοίγει ο σύνδεσμος, διαλέξτε:
http://www.tanea.gr//Article.aspx?d=20070904&nid=5873327&sn=%CE%95%CE%9B%CE%9B%CE%91%CE%94%CE%91&spid=876